Дүкенбай Досжан

Дүкенбай Досжан
Туған күні	9 қыркүйек 1942 (1942-09-09)
Туған жері	Қызылорда облысы Жаңақорған ауданы
Қайтыс болған күні	15 қыркүйек 2013 (2013-09-15) (71 жас)
Қайтыс болған жері	Астана
Азаматтығы	КСРО  Қазақ КСР  Қазақстан
Ұлты	Қазақ
Мансабы	жазушы
Марапаттары
Сыйлықтары

Дүкенбай Досжан (1942 жылы 9 қыркүйекте Жаңақорған ауданы Қызылорда облысы — 15 қыркүйек 2013, Астана) — жазушы, Қазақстанның мемлекеттік сыйлығының лауреаты (1996). Парасат және Құрмет ордендерінің иегері.

• ҚазМУ-ды (ҚазҰУ) бітірген (1964).
• 1963 – 1966 жылдары «Жетісу» газетінде әдеби қызметкер,
• 1966 – 1975 жылдары «Жазушы» баспасында аға редактор,
• 1976 – 1984 жылдары Қазақстан Баспа, полиграфия және кітап саудасы істері жөніндегі мемлекеттік комитетінде бөлім меңгерушісі қызметтерін атқарған.
• Кейін Қазақстан Жазушылар одағында әдеби кеңесші, «Жалын» журналында бөлім меңгерушісі болған.

Тұңғыш өлеңдер жинағы 1964 жылы жарық көрді. Досжан проза саласында өнімді еңбек етіп, 8 роман, 18 повесть, 100-ден астам әңгіме жазды. Досжанның көркем шығармалары мен зерттеу еңбектерінің тақырып аясы кең.

• «Отырар» (1965),
• «Фараби» (1965),
• «Жібек жолы» (1973) хикаяттары мен романдарына тарихи оқиғалар арқау болса,
• «Зауал» (1970),
• «Кісі ақысы» (1978),
• «Дария» (1975),
• «Табалдырығыңа табын» (1980),
• «Жолбарыстың сүрлеуі» (1984) атты шығармалары бүгінгі заман тақырыбына арналған.

Ұлы адамдар өмірін көркем тілмен сөйлеткен

• «Мұхтар жолы» (1983-1987 жылдары жазылған; 1988 жылы «Жазушы» баспасында жарияланған),
• «Абай айнасы» (1994),
• «Алыптың азабы» (1997) романдары өз алдына бөлек топтама құрайды.

Досжан шығармалары даралық стилімен, бейнелі тілімен ерекшеленеді. Жазушы кейіпкердің жан толғанысын сезім шырғалаңы, ой ағыны арқылы суреттеуге машық. Оның

• «Екі дүние есігі» (1998) атты зерттеу еңбегі – Түркістан қаласының тарихын, сондағы Қожа Ахмет Иасауи кесенесінің салыну жай-жапсарын мейлінше мол қамтыған дерекнама. Досжанның шығармалары әлемнің 19 тілінде жеке кітап болып шыққан;
• Екі томдық таңдамалы шығармалары жарық көрді (1990),
• «Құм кітабы» үшін Қазақстан Мемлекеттік сыйлығын алған (1996),
• Он үш томдық таңдамалы шығармалары жарық көрді (2002-2003, «Білім» баспасы),
• Төрт томдық (2008, «Фолиант» баспасы).

Досжан Түркістан қаласының, Жаңақорған, Созақ, Отырар аудандарының құрметті азаматы.

• ҚР Мемлекеттік сыйлығының (1996),
• М.Әуезов атындағы Ұлттық сыйлықтың лауреаты (1987).
• Түркістан қаласының, бірнеше аудандардың Құрметті азаматы.
• «Құрмет» (2001), «Парасат» (2008) ордендерімен марапатталған.
• Қаламгер 1974 жылы «Зауал» кітабы үшін «Молодая гвардия» баспасының «Қазіргі заманғы жақсы роман» сыйлығын,
• 1988 жылы Украинаның «Днепро» баспасынан шыққан «Жібек жолы» романы үшін «Тарихи тақырыптағы жақсы кітап» сыйлығын алған.
• Жазушының есімі АҚШ-тың «Әдебиет және өнер адамдары» энциклопедиясының 2-ші томына,
• «Ұлттық энциклопедияның» 3-ші томына,
• «Абай энциклопедиясына»,
• Қазақстан Президенті жанындағы даму институтының «Элита Казахстана» (2008) анықтамалығына енген.

Дүкенбай Досжан шығармалары Романдары Ақ Орда • Алаң • Алыптың азабы • Дария • Жан құмары • Жібек жолы • Зауал • Мұхтар жолы • Таразы • Табалдырығыңа табын Басқа шығармалары Өлеңдері • Әңгімелері • Повестері • Абай айнасы (ғұмырнамалық зерттеу) • Дала гладиаторлары • Екі дүние есігі